Գրողի խոստովանություն։ Վիլյամ Սարոյան։ Վերլուծություններ

l-ZnYHXVuqZLԱնի Արղության, 9—դ դասարան

Հաճախ մենք մտածում ենք, որ գումարը, իշխանությունը, փողը, այդ ամենը մեր կյանքի իմաստն են, որ յուրաքանչյուր մարդ ձգտում է այդ ամենն ունենալ, սակայն ոչ բոլորն են այդ ամենին ձգտում… Վիլյամ Սարոյանն ապացուցում էր ամեն անգամ, որ նա գումարին չի ձգտում, որ ամեն բանի մեջ գումար չի փնտրում, որ ինչ-որ բան սկսելուց առաջ, ինքնազարգանալուց և նոր բան նախաձեռնելուց առաջ մի փորձեք այդ ամենի մեջ գումար հայթայթել, սակայն Վիլյամ Սարոյանը նաև նշում է, որ այդպիսի մարդկանցով հիանում է, մարդկանցով, ովքեր կարողանում են ամեն բանից փող հայթայթել, սակայն ինքը շատ իրավիճակներում ապացուցում էր, որ չնայած նրան, որ գրելուց բացի նա ուրիշ ոչ մի գործից գումար չի ստացել, և գրելը նրա գումար վաստակելու միջոցն է եղել, սակայն ի վերջո նա երբեք չի փորձել գրելով գումար աշխատել, երբեք պայմանագրեր չի ստորագրել, երբեք մարդկանց ցանկությամբ իր գրքերը չի գրել, չի փոփոխել ոչինչ գումարի դիմաց… Читать далее

Գրողի խոստովանություն։ Վիլյամ Սարոյան

1934 թվի հոկտեմբերի 15-ին հրատարակվեց իմ առաջին գիրքը` «Խիզախ երիտասարդը թռիչքաձողի վրա և այլ պատմվածքները»: 1934 թիվը միանգամայն մոտ է թվում, բայց փաստն այն է, որ արդեն քսան տարի է, ինչ ես գրում եմ: Այդ քսան տարիներին շատ բաներ պատահեցին, այդ թվում` և ինձ հետ:
Գրելուց բացի, որևէ այլ ճանապարհով գոնե մեկ դոլար չեմ վաստակել: Գրել եմ կարճ պատմվածքներ, պիեսներ, վեպեր, ակնարկներ, բանաստեղծություններ, գրախոսություններ, բազմազան մեկնաբանություններ, խմբագիրներին ուղղված նամակներ, անձնական նամակներ և երգեր:
Ոչինչ չեմ գրել պատվերով, պայմանագրով կամ փողի համար, թեպետ գրածներիս մեծ մասով փող եմ վաստակել: Եթե մի խմբագիր հավաներ պատմվածքս այնպես, ինչպես գրել էի, կարող էր գնել: Եթե պատվիրեր փոխել որոշ մասեր, չէի անի: Ոչ ոք չի պատվիրել: Մի խմբագիր կամայականություններ էր թույլ տվել Ծննդյան տոների առթիվ գրած մի կարճառոտ գործիս հանդեպ, և մի հեղինակ, որի խոհարարական գրքի համար նախաբան էի գրել անվճար, մի քանի տող էր ավելացրել` փորձելով ինձ հայրենասեր զինվոր ներկայացնել: Ես բողոքեցի խմբագրի և խոհարարական գրքի հեղինակի դեմ, բայց, իհարկե, վնասն արդեն կար: Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին ես որևէ քարոզչական բան չգրեցի, թեպետ մի շարք անգամներ ինձ հրավիրել են գրելու: Բանն այն է, որ քսան տարի շարունակ ես եղել եմ ամերիկացի գրող` լիովին ազատ ու անկախ: Читать далее

Կնամեծար զրույց։ Օկտավ Միրբո

fransiaci-grogh-lrag-u73688-1Թող չկարծեն այն բանից, ինչ հետևելու է հիմա, թե ես կանանց թշնամին եմ: Ընդհակառակը, ես այն աստիճան եմ  նրանց բարեկամը, որ ատում եմ բոլոր այն հավակնոտ պահանջները, որոնք նրանց զրկում են կանացիությունից, ու չեմ կարող առանց մեծ տխրության տեսնել, թե ինչքան կանայք կան, ովքեր տխմար հպարտությունից մղված` ուզում են դասալքել մարդկային այն բարձրագույն ու հոյակապ առաքինությունը, որ կյանքը վերարտադրելն է: Читать далее

Վարունգի որքը: Հուշանգ Մորադի Քերմանի

moshadiՔունը չէր տանում. վեր ելավ, սեղանի վրայի մրգամանից մի վարունգ վերցրեց, ուզեց կեղևել ու ուտել, լավ չէր տեսնում՝ ակնոցը դրեց, դանակը վերցրեց: Նայեց վարունգի որքին ու գխին. մանրիկ ու թոռոմ մի ծաղիկ էր կպած վարունգի գլխին: Նայեց կոմոդի վրայի վայելչագրության արվեստի գործին. ամեն անգամ, երբ ուզում էր վարունգ ուտել, աչքն ընկնում էր դրան ու ժպտում.
«Կյանքը վարունգի է նմանում՝ որքը դառն է»: Читать далее

Գաճաճի խոսքերից։ Ագուտագավա Ռյունոսկե

hqdefault

ՆԱԽԱԲԱՆ

«Գաճաճի խոսքերը» միշտ չէ, որ արտահայտում են մտքերս: Դրանք սոսկ հնարավորություն են ստեղծում պատկերացում կազմելու, թե մտքերն իմ ինչպես են օր-օրի փոփոխվում: Լինում է, որ ցողունը մի քանի շիվ է տալիս. Ով իմանա` քանիսը:

ՔԻԹԸ

Հանրահայտ է Պասկալի այն ասույթը, որ` եթե Կլեոպատրայի քիթը ծուռ լիներ, պատմությունն այլ ընթացք կարող էր ունենալ: Սակայն սիրահարը հազվադեպ է տեսնում իր սիրո առարկայի իրական դիմագծերը: Երբ սերը բռնում է մեզ, ի՜նչ եզակի հմտությամբ ենք ինքներս մեզ խաբում: Читать далее

Հարիսոն Բերջերոն։ Կուրտ Վոնեգուտ

375px-Kurt_Vonnegut_19722081 թիվն էր, երբ վերջապես բոլոր մարդիկ հավասար դարձան։ Մարդիկ հավասար էին ոչ միայն Աստծո առաջ, օրենքի առաջ, այլև հավասար էին ամեն առումով։ Ոչ ոք ավելի խելոք չէր, քան մյուսները, ոչ ոք ավելի գեղեցիկ չէր, քան մյուսները։ Բոլոր մարդիկ նույնքան ուժեղ էին։ Այս հավասարությունը հաստատվեց Սահմանադրության մեջ կատարված 211֊րդ, 212֊րդ և 213֊րդ փոփոխությունների և ԱՄՆ Գլխավոր Զսպողի աչալուրջ աշխատակիցների շնորհիվ։ Ինչևէ դեռ կային բաներ, որ իդեալական չէին։ Օրինակ ապրիլ ամիսը շարունակում էր փոփոխական լինել և մարդկանց շփոթեցնել՝ գարուն է, թե՝ ոչ։ Այդ ամիսն էր, երբ Գլխավոր Զսպողի մարդիկ տարան Ջորջ և Հազել Բերջերոնների 14֊ամյա որդուն՝ Հարիսոնին։ Ինչ խոսք, դժբախտություն էր, բայց Ջորջը և Հազելը չէին կարող դրա մասին խորը մտածել։ Հազելը միջին ինտելեկտի տեր էր, իսկ Ջորջը, թեև նորմալից շատ ավելի խելոք էր, ականջին կրում էր ուղեղի աշխատանքը զսպող սարք։ Օրենքն էր պարտադրում, որ այդ սարքը նա կրի միշտ։ Սարքը հաղորդիչ էր, որ կապ էր տալիս կառավարությանը։ 20 վայրկյանը մեկ հաղորդիչը սուր ձայն էր արձակում, որ Ջորջի պես խելոք մարդկանց թույլ չտար առիթից օգտվել և իրենց ուղեղները օգտագործել մտածելու համար։ Ջորջը և Հազելը հեռուստացույց էին նայում։ Հազելը լաց էր լինում, բայց հասցրել էր մոռանալ՝ ինչից էր հուզվել։ Հեռուստատեսությամբ բալետ էին ցույց տալիս։ Ջորջի ականջի մեջ նորից խշշաց։ Նրա մտքերը ցրվեցին։ Читать далее

Ապուշի կյանքը։ Ակուտագավա Րյունոսկե

akutagava2Թողնում եմ, որ դու որոշես, այս ձեռագիրը հրապարակվելու է թե ոչ, կամ երբ և որտեղ է տպագրվելու:
Դու այս ձեռագրի  համարյա բոլոր անձանց թերևս գիտես: Սակայն եթե հրատարակելու լինես, ուզում եմ, որ անունների ցանկ չկցես:
Ես հիմա անասանելի դժբախտ երջանկության մեջ եմ ապրում: Բայց զարմանալիորեն ոչնչի համար չեմ զղջում: Միայն կարեկցում եմ այն մարդկանց, որ իմ նման վատ ամուսին, վատ երեխա, վատ հայր են ունեցել: Դե ինչ, մնաս բարով: Գոնե այս ձեռագրում ես գիտակցաբար ինձ չեմ արդարացրել:
Ավելացնեմ, որ ձեռագիրը քեզ եմ թողնում, քանզի դու բոլորից լավ ես ինձ ճանաչում: Աշխատիր այս ձեռագրի միջի իմ տխմարության վրա գոնե մի փոքր ծիծաղել:

1927 թ. հունիսի 20
Ակուտագավա Րյունոսկեից՝ Կումե Մասաոյին [1] Читать далее